خود حرمتي
شما چطور راجع به خود فكر ميكنيد؟ چه احساسي نسبت به خود داريد؟
آيا براي خودتان ارزش خاصي قائل هستيد؟ آيا بر تواناييهاي خود آگاهي داريد و آنها را شناسايي كردهايد؟ اين افكار و احساسات ممكن است مثبت، منفي يا آميخته اي از اين دو حس باشد. به نوعي اين احساسات و اين افكار ميزان احترام شما را به خودتان نشان ميدهد و در مجموع با موضوعي تحتعنوان خودحرمتي بررسي ميشود.
خودحرمتي ميزان ارزشي است كه شخص بهطور كلي براي تواناييها و قابليتهاي خود قائل است. بسياري از مردم فكر ميكنند كه خودحرمتي همان اعتمادبهنفس است اما بايد بگوييم كه احترام به خود چيزي بالاتر از اعتمادبهنفس بوده و اعتماد در دنباله احترام بهوجود ميآيد.
درواقع بايد بگوييم خودحرمتي به معناي مثبت انديشيدن نسبت به خودتان در حالت عمومي و كلي است، ولي اعتمادبهنفس، ايمان و اعتقاد داشتن به تواناييهايتان است. به بياني ديگر احترامبهنفس چگونگي ديدگاه شما نسبت به خودتان است، اما اعتمادبهنفس چگونگي ديدگاه شما نسبت به تواناييهايتان.
احساسات و افكار خيلي از مردم درباره خودشان تا حدي مبني بر تجربههاي روزانه آنهاست. اين موضوع نشان ميدهد كه شما چطور راجع به خودتان فكر ميكنيد يا چه احساسي نسبت به خودتان داريد.
افكار و احساسات ما درباره خودمان ممكن است مثبت، منفي يا مخلوطي از اين دو حس باشد. رتبهاي كه شما در آزمون بهدست ميآوريد، چگونگي رفتار دوستانتان با شما، پستي و بلنديهاي يك ارتباط رمانتيك، همگي اثري موقتي و زودگذر بر روي سلامتي و تندرستي شما دارند.
اگر افكار و احساسات شما راجع به خودتان بيشتر مثبت باشد، ميزان خودحرمتي شما بالاست، بهطور عكس يعني زمانيكه شما بيشتر مواقع نسبت به خودتان احساساتي منفي داريد يا منفي ميانديشيد، شما احترام كمتري نسبت بهخود قائل هستيد. بههرحال خودحرمتي شما، چيزي اساسيتر از آن است كه با پستي و بلنديهاي معمولي و نرمال وابسته به موقعيت مكاني و زماني تغيير كند.
براي مردم با پايه خوب از خوداحترامي، پستي و بلنديهاي معمولي در زندگي ممكن است نوسانات موقتي و زودگذر در آنچه كه آنها راجع به خود احساس ميكنند ايجاد كند، اما بهاندازهاي محدود. در مقابل، در افرادي كه با پايه خوداحترامي ضعيف هستند، اين پستي و بلنديها از آنها انسانهاي متفاوتي بهوجود ميآورد.
اينكه شما احساس خوبي نسبت به خود داشته باشيد خيلي مهم است، چون اين حس، قدرت كنترل داشتن بر زندگيتان را به شما ميدهد، به شما كمك ميكند كه از نحوه ارتباطهاي خود احساس رضايت كنيد، به شما اجازه ميدهد تا از خودتان انتظارات و توقعات واقعبينانهاي داشته باشيد و قدرت دنبال كردن اهدافتان را به شما ميدهد. از طرفي ديگر، اينكه احساسات بدي راجع به خودتان داشته باشيد، به بدبيني شما نسبت به خودتان و ديگران كمك ميكند، اعتمادبهنفس شما را كاهش ميدهد و سرانجام عملكردي ضعيف، غمگيني و افسردگي را در شما ايجاد ميكند.
چگونه خودحرمتي خود را بهبود بخشيم؟
در شروع بايد اين موضوع را بپذيريد كه شما تنها انساني نيستيد كه اين مشكل را داريد، بلكه تعداد بسيار زيادي از مردم با اين مسئله مواجه هستند.
قدم بعدي نوشتن واقعيتها و حقايق بسيار مهم درباره خودتان بر روي يك تابلوي بزرگ است. مثلاً اين كه شما يك انسان شگفتانگيز، منحصربهفرد و استثنايي هستيد و اينكه هيچ كس مانند شما وجود ندارد. حتي اثرانگشت و DNAهاي شما كاملاً با افراد ديگر تفاوت دارد، مگر اينكه شما تصادفاً يك دوقلوي همسان داشته باشيد. مغز شما (چگونگي افكار و حتي فرمانهاي مغز) كاملاً مخصوص به خودتان است، اين به آن معناست كه در ميان بالغ بر 6 ميليارد انسان در جهان، شما نادر و بيهمتا هستيد.
شما حقوق زيادي داريد، بهطور مثال يكي از آنها حق اشتباه كردن است. فراموش نكنيد كه جائزالخطابودن از خصوصيات انسان است. خيلي از ما انسانها قبل از آموختن بعضي مسائل خطاهاي زيادي مرتكب شدهايم و درسهاي بسيار زيادي از ميان اشتباهات خود آموختهايم.
علاوه بر اين، اين حق ماست كه به خودمان احترام بگذاريم و مورد احترام قرار بگيريم و اين موضوع در روابط روزمره ما بسيار مهم است. گفتن «بايدها و نبايدها» براي خودمان ضروريترين و مهمترين چيزي است كه بايد بياموزيم.
تعداد بسيار زيادي از انسانهايي كه درجه خودحرمتي پاييني دارند فكر ميكنند كه آنها افراد مهمي نيستند و به درد جامعه و يا حتي زندگي شخصي خود نميخورند و به علت همين ديدگاه مشكلات زيادي را به دوش ميكشند.
آيا شما هم در زمره اين افراد هستيد؟ اگر پاسخ شما مثبت است، سعي كنيد اين افكار ويرانگر و مخرب را متوقف كنيد؛ زيرا اگر با اين ديدگاه در جامعه حضور پيدا كنيد؛ به انسانهاي اطراف خود اين شجاعت را ميدهيد كه آنها هم نسبت به شما همينگونه بيانديشند.
در عوض، مثبتانديشي درباره خودتان و خصوصيات منحصر به فردي را كه داريد (DNA و ژنهاي منحصربه فرد كه خصوصيات فردي و اختصاصي شما را تشكيل ميدهند، اثر انگشت و مغز شما) شروع كنيد. دراين باره فكر كنيد كه هر شخص حقوق، عقايد و ايدههاي مربوط به خود را داراست، كه معتبرتر و قابل قبولتر از افراد ديگر است. اين افكار به شما در ارتقاي سطح خود حرمتيتان كمك خواهد كرد.
تكنيكهاي بهبود خودحرمتي
انسانهايي كه ميزان خودحرمتي پاييني دارند زمان و فرصت كافي در زندگي روزمره براي خودشان درنظر نميگيرند.
بنابراين حداقل روزي 10 دقيقه را براي خود درنظر بگيريد. در اين زمان تنها باشيد، بنشينيد و هيچ كار ديگري انجام ندهيد. چشمان خود را ببنديد و خود را در ييلاقها و دشتهاي سرسبز تصور كنيد يا فكر كنيد كه در كنار دريا هستيد، به امواج دريا نگاه كنيد و به صداي امواج گوش فرا دهيد.
از زماني كه براي خود اختصاص دادهايد لذت ببريد، اين زمان مخصوص شما و تنهايي شماست و شما لايق آن هستيد.
بعد از انجام اين تمرين خود را بهتر احساس خواهيد كرد، پس اين زمان را براي خود اختصاص دهيد.
تاكيد بر نقاط مثبت
غالب اوقات خودمان را بداقبال و ناكام ميبينيم و به خاطر همين طرز تفكر اشتباهات زيادي انجام ميدهيم. در صورتي كه ميتوانيم با افزايش ميزان حرمت نفس، خودمان را خوشحال و خوشبخت احساس كنيم، اگر راجع به اشتباهات و ناكاميهايي كه در گذشته داشتهايم دوباره بيانديشيم، باور خواهيم كرد كه ناگزير از انجام اين اشتباهات و اعمال ناصحيح بودهايم.
پس اگر در روابط شغلي و روزمره خود اشتباهاتي داشتيم، بهتر است به جاي اينكه بيشتر به اشتباهات و نقاط ضعف عمل خود بينديشيم، به نقاط مثبت كار هم نظر بياندازيم و آنها را براي خود يادآوري كنيم. حتي ما ميتوانيم براي بهتر به خاطر سپردن نقاط قوت اين نكات را بر روي يك كاغذ يادداشت كنيم. به اين دليل كه حافظه ما به سهولت حتي كوچكترين اشتباهات را به خاطر ميآورد اما نقاط قوت و چيزهاي خوب به زودي از ياد ميروند.
بنابراين اگر روز بدي را پشتسر گذاشتهايد، اشتباهاتي در روابط كاري يا روزمره خود داشتيد، يك شرح حال از كارهاي درستي كه انجام دادهايد يادداشت كنيد، نه اعمال اشتباهي كه رخ داده است. نتايج اين روش شما را شگفتزده خواهد كرد و چگونگي ديدگاه شما نسبت به خودتان را بهبود خواهد بخشيد.
50 نكته ازخود بنويسيد
اگر شما از كم بودن ميزان خودحرمتي خود رنج ميبريد ميتوانيد اين مشكل را در چند هفته حل كنيد البته بايد پشتكار داشته باشيد!
يك كاغذ برداريد و خصوصيتهاي شخصيتي يا چيزهايي كه راجع به خودتان به نظرتان ميرسد را يادداشت كنيد. حتي ميتوانيد موارد و كارهايي را كه اتفاق افتادن آنها باعث خوشحالي شما شده را هم يادداشت كنيد.
مثلاً كتابي كه بهطور اتفاقي خريدهايد پرفروشترين كتاب سال بوده است، يا اينكه در سوپرماركت به زن سالخوردهاي در بردن وسائلاش به قسمت صندوق كمك كردهايد و...
اين موارد شايد به نظر شما پيشپا افتاده است ولي هر مورد كوچكي كه باعث خوشحالي و رضايت شما از خودتان شود ارزش زيادي در افزايش ميزان خوداحتراميشما مي شود.
زماني كه اين 50 مورد را يادداشت كرديد اين فهرست را در مكاني كه همواره در ديد شماست قرار بدهيد.
شما ميتوانيد هر روز موارد جديد ديگري را هم به اين فهرست اضافه كنيد.
__________________
دنيا دار تجارت است، عدهاي سود ميكنند و عدهاي هم ضرر ميكنند. نقل قول
دنيا دار تجارت است، عدهاي سود ميكنند و عدهاي هم ضرر ميكنند. نقل قول
+ نوشته شده در جمعه ۷ آبان ۱۳۸۹ ساعت ۲:۴۱ ق.ظ توسط سیدابوالخیر کراماتی
|
